Poznańska Szkoła Chóralna
Jerzego Kurczewskiego
O szkole
Chóry
Rok szkolny 2009/2010
Absolwenci
Archiwum
Polecane strony
Stronę odwiedzono
Z kart historii szkoły
gdy uczeń przerasta mistrza”
Działający od 1945 roku pod różnymi nazwami: Miniaturka, Chór Chłopięcy I Międzyszkolnej Świetlicy w Poznaniu, Chłopięcy Chór przy Rozgłośni Polskiego Radia, Międzyszkolny Chór Chłopięcy - zespół chóralny Jerzego Kurczewskiego przez długie lata borykał się z wieloma problemami natury organizacyjnej. U ich podstaw leżał przede wszystkim brak własnej siedziby, która zapewniłaby dyrygentowi i chórzystom odpowiednie warunki pracy. Mimo tych trudności prowadzony przez Kurczewskiego zespół Miniaturka, liczący ponad 70 śpiewaków, nieustannie podnosił swój poziom artystyczny, zbliżając się w brzmieniu do mających kilkusetletnią tradycję chórów chłopięco – młodzieżowych, takich jak np. Thomanerchor w Lipsku.
Pomysł powstania pierwszej w Polsce szkoły chóralnej dojrzewał przez wiele lat i rodził się z przemożnego pragnienia Jerzego Kurczewskiego, by podnosić poziom artystyczny Chóru, by zapewnić mu trwały i stabilny rozwój. Szkoła miała zaistnieć również po to, by mali śpiewacy mogli zdobywać wiedzę, potrzebną po zakończeniu „kariery” chórzysty.
Kurczewski zyskał wielu sojuszników, także wśród ludzi sterujących poznańską kulturą, np. Huberta Kiena i Czesława Knolla. Właśnie ich trosce o rozwój chóru należy zawdzięczać decyzję dotyczącą utworzenia Szkoły Chóralnej.
W 1957 roku w „Expresie Poznańskim” ukazał się artykuł pióra Romana Połczyńskiego opisujący zasady funkcjonowania takiej placówki w Lipsku. Sam Karczewski przyznał, że „... ten artykuł był ostatnim argumentem, który dał powód do stworzenia własnej szkoły chóralnej ...”.
3 września 1957 r. w wydzielonych pomieszczeniach Młodzieżowego Domu Kultury przy ul. Stalingradzkiej 30 (dziś aleja Niepodległości) odbyła się inauguracja pierwszego roku szkolnego. Zalążek Szkoły Chóralnej stanowiła III, jedna klasa chóralna, licząca 22 uczniów, w ramach Szkoły Podstawowej nr 66.
W ten sposób stworzono precedens na skalę polską. Eksperyment, dzięki któremu Chór, prowadzony przez Jerzego Kurczewskiego, zyskał swoje edukacyjne zaplecze.
Naukę przedmiotów ogólnokształcących powierzono Eleonorze Gabrielskiej, edukację muzyczną - Janowi Nowickiemu, absolwentowi Liceum Muzycznego, skrzypkowi Filharmonii Poznańskiej oraz długoletniemu (od 1951 r.) śpiewakowi Chóru. Jerzy Kurczewski pełnił funkcję kierownika artystycznego.
Kurczewski miał wówczas powiedzieć:
„... szkoła ta będzie przedszkolem dla naszego Chóru.”
„... Nadszedł czas na pierwsze wnioski, przemyślenia. Szkoła chóralna była dużym krokiem w pracy naszego zespołu. Dała już pierwsze rezultaty. Pan Nowicki zrobił program tak dalece, że chłopcy bez trudności operują prostszymi melodiami a`vista.(...) Główny ciężar położyliśmy na praktycznym poznaniu śpiewania a`vista, co na pewno wyjdzie chłopcom na dobre.”
4 września 1959 roku Rada Narodowa Miasta Poznania podejmuje uchwalę o powstaniu Państwowej Podstawowej Szkoły Chóralnej. Uchwała jednak ostatecznie nie wchodzi w życie. Szkoła otrzymuje oficjalną nazwę Szkoły Podstawowej nr 47, z siedzibą przy ul. Jerzego 6/10. Kierowniczką szkoły zostaje Eleonora Gabrielska. Wychowawczynią kolejnej klasy III zostaje Elżbieta Socha, późniejsza Andrzejewska. Pracowała w Szkole Chóralnej nieprzerwanie do 2005 r., od 1969 roku jako jej wicedyrektor.
Od 1 września 1960 roku funkcję kierownika szkoły pełni Pelagia Dziasek.
Po dwóch latach działalności redaktor „Głosu Wielkopolskiego” napisał:
„W ciągu dwóch lat istnienia szkoła ta, jedyna tego rodzaju w całym kraju, wykształciła z chłopców o zupełnie surowym materiale głosowym klasy dobrych śpiewaków chóralnych. Celem Szkoły - jak powiedział Jerzy Kurczewski – nie jest kształcenie kandydatów na muzyków zawodowych, lecz szybkie przygotowanie chłopców do chóru przy uwzględnieniu nauczania przedmiotów ogólnokształcących”.
Wyjazd Kurczewskiego na stypendium do Wiednia. Nawiązuje kontakt z Wiedeńskim Chórem Chłopięcym i tamtejszą szkołą chóralną prowadzoną przez Ferdynanda Grossmana. Wizyta wiedeńska wpłynęła znacząco na dalszy rozwój Szkoły i Chóru, a jednocześnie okazało się, że praca z chłopcami jest zbieżna z założeniami szkoły wiedeńskiej.
Kierownikiem szkoły zostaje Kazimierz Załustowicz.
Kolejny etap wędrówki. Szkoła zostaje przeniesiona do pomieszczeń Politechniki Poznańskiej przy placu Skłodowskiej – Curie 1. Krystalizuje się program muzyczny szkoły, w którym zawarto solfeż, zajęcia z kaligrafii, stylów muzycznych, zasad muzyki, kształcenia słuchu. Bardzo istotne było wprowadzenie kwartetów wokalnych, będących trudnym sprawdzianem umiejętności śpiewaków.
Dzięki staraniom i zabiegom Jerzego Kurczewskiego dochodzi do powstania Sekcji Chóralnej w ramach Państwowej Podstawowej Szkoły Muzycznej nr 1 im. Henryka Wieniawskiego. Na jej czele jako dyrektor i kierownik artystyczny stanął Kurczewski.
Przykładem niezwykłego, twórczego myślenia pedagogicznego Kurczewskiego, wyprzedzającego o całe dziesięciolecia koncepcję nauczania w Polsce , w zakresie nauczania przedmiotów ogólnokształcących jest fakt, że w zatwierdzonym dla Szkoły Chóralnej przez Ministerstwo Kultury programie znalazł się przedmiot: język zachodni.
„(...)Chłopcy odznaczają się muzykalnością, pracowitością, umiłowaniem śpiewu chóralnego a`capella. Są to walory podstawowe dla właściwego rozwoju artystycznego. Uzupełnia je wykształcenie muzyczne w zakresie solfeżu, wybranych zagadnień z zasad muzyki oraz emisji głosu, pobieranie przez chłopców w specjalnej szkole chóralnej, w której uczniowie wyselekcjonowani z wielu szkół podstawowych mają obok przedmiotów ogólnokształcących kilka godzin śpiewu tygodniowo.(...) Oczywistym jest również to, że w szkole tej stosuje się takie formy i metody pracy, które zapewniają pełny sukces założeniom dydaktycznym i artystycznym, wyznaczonym przez program nauczania.” Edmund Maćkowiak
Ten rok to ważny fakt w historii Szkoły. W tym bowiem roku placówka otrzymuje obszerny budynek przy ulicy: Cegielskiego 1.
Kolejny ważny moment historyczny. Dotychczasowa Sekcja Chóralna usamodzielniła się i uzyskała miano: Państwowej Podstawowej Szkoły Muzycznej nr 3 imienia Karola Szymanowskiego, oczywiście z dyrektorem Jerzym Kurczewski.
Okres stabilności Szkoły Chóralnej. Ale jednocześnie ciągłych poszukiwań, coraz to doskonalszych metod kształcenia, a także międzynarodowych sukcesów Poznańskiego Chóru Chłopięcego. Wprowadzane zostają nowe przedmioty muzyczne, np. instrumenty dęte, a w zakresie przedmiotów ogólnokształcących - obowiązkowa nauka języka obcego.
W tym okresie szkoła wykształciła ponad 400 Absolwentów, którzy zaangażowani są w bardzo dynamiczny rozwój i pracę artystyczną Poznańskiego Chóru Chłopięcego.
„(...) Czy Chór może istnieć bez Szkoły? Oczywiście, ale ma on znacznie mniejsze możliwości wykonawcze i repertuarowe. Chłopcy przychodzą bowiem do Chóru wszechstronnie przygotowani – znają solfeż, czytają nuty a`vista, znają różne sposoby interpretacji. Słowem są po prostu dobrze obeznani z muzyką. Dzięki temu śpiewają inaczej, z większą łatwością, swobodą, aniżeli śpiewacy nie mający takiego przygotowania. Dzięki temu mogliśmy wykonywać także wielkie formy muzyczne – zarówno a`capella, jak i instrumentalno - wokalne. Nie przygotowalibyśmy ich w tak często krótkim czasie, gdyby nie Szkoła (...)” Jerzy Kurczewski
To kolejny przełomowy moment w historii Szkoły Chóralnej. Po 35 latach prowadzenia założonej przez siebie placówki Jerzy Kurczewski odchodzi na emeryturę. Funkcję dyrektora szkoły obejmuje wychowanek Profesora Jerzego Kurczewskiego, absolwent Szkoły , wieloletni chórzysta, solista Chóru - J a n L e h m a n n.
„(...) Rozpoczynałem pracę w Szkole jako młody człowiek, kończę ze szronem na skroniach. Nie żałuję lat, które mam za sobą. Z setkami moich uczniów przeżywaliśmy piękne chwile, byliśmy i pozostajemy przyjaciółmi. Dążyłem do tego, aby szkoła, do której uczęszczali, przekazała im to, co najbardziej wartościowe, co przydatne i ważne w życiu zawodowym i rodzinnym. Powiodło nam się zbudować – nie waham się użyć takiego stwierdzenia – rodzinny dom, w którym starszy pomaga młodszemu i dzieli się z nim swoimi doświadczeniami. W którym uczciwość i pracowitość, wzajemny szacunek i patriotyzm mają pierwszorzędne znaczenie.(...)
A teraz słów kilka o nauczycielach. To moi przyjaciele, z którymi zakładałem i rozwijałem szkołę.(...)Wszystkim nam przybyło lat. Z ich biegiem byliśmy sobie coraz bliżsi. Baczyliśmy, aby pielęgnować atmosferę przyjaźni i sympatii wobec naszych uczniów. Ta atmosfera to szczególna sprawa, dzięki niej tak wiele mogliśmy osiągnąć. Nauczycielom zawdzięczam tak dobry nastrój w szkole, w której na co dzień starali się być nie tylko pedagogami i wychowawcami, ale i – tak bym to określił – życzliwymi kolegami swych uczniów. Zawsze mogłem polegać na bardzo dobranym gronie pedagogicznym. Ze spokojem patrzę, jak radzi sobie Janek Lehmann, który (...) pokazał się, jako godny kolejny dyrektor tej bardzo specyficznej placówki.” Jerzy Kurczewski
Z inicjatywy Absolwentów Szkoły i wychowanków Chóru, jako zwieńczenie 35-letniej działalności prof. Jerzego Kurczewskiego - dyrektora i pedagoga – w Ministerstwie Kultury i Sztuki podjęte zostały starania o zmianę nazwy Szkoły. Zakończyły się one pomyślnie. Szkoła otrzymała nazwę:
P a ń s t w o w a P o d s t a w o w a S z k o ł a
C h ó r a l n a J e r z e g o K u r c z e w s k i e g o.
Szkoła podlegająca w całości Ministerstwu Kultury i Sztuki przekazana zostaje pod opiekę Władz Miasta Poznania. Stąd kolejna zmiana nazwy na:
P o z n a ń s k ą S z k o ł ę C h ó r a l n ą
J e r z e g o K u r c z e w s k i e g o
Szkoła staje się placówką samorządową.
Kolejny przełomowy rok w historii Szkoły. Wraz z wejściem w życie założeń reformy szkolnictwa Szkoła Chóralna jako jedyna placówka w kraju staje się szkołą o 9-letnim cyklu nauczania. Zatem w zakresie przedmiotów ogólnokształcących uczniowie mają możliwość edukacji na poziomie szkoły podstawowej i gimnazjum. W tym miejscu należy podkreślić, że uzyskanie zgody na zatwierdzenia 9-letniego cyklu nauczania był w owym czasie ogromnym sukcesem w skali kraju, będącym efektem wytężonej pracy i wysiłku wielu osób – szczególnie dyrektora Jana Lehmanna, Grona Pedagogicznego, Rodziców i Przyjaciół Szkoły Chóralnej.
Ważnym osiągnięciem , przy wsparciu Grona Pedagogicznego, dyrektora Jana Lehmanna było opracowanie autorskiego, eksperymentalnego programu nauczania w zakresie przedmiotów muzycznych obowiązującego do dziś. Oferta edukacyjna poszerzona została o przedmioty, nie występujące w innych szkołach muzycznych, jak: emisja głosu chłopięcego, dyrygowanie chóralne, zespoły chóralne.
Obowiązkowymi przedmiotami ogólnokształcącymi są języki obce – angielski od klasy I i niemiecki od klasy IV, a także informatyka od klasy VI. Szkoła Chóralna jako pierwsza szkoła muzyczna w Poznaniu i jedna z nielicznych w kraju otwiera profesjonalną pracownię komputerową. Eksperymentalny w skali kraju program nauczania został zaakceptowany przez Ministerstwo Kultury i Sztuki.
Do dnia dzisiejszego Szkoła Chóralna jest jedyną w Polsce placówkę łączącą edukację na dwóch poziomach - podstawowym i gimnazjum.
„(...) Przebyliśmy kolejny etap naszej długiej i frapującej podróży po cudownej krainie muzyki, ze śpiewem na ustach, jak stwierdził nasz niezapomniany Profesor. Wprowadzenie reformy oświatowej postawiło przed nami nowe zadania. (...) Dzięki uporowi, wytrwałości wielu Przyjaciół Szkoły jesteśmy dzisiaj artystyczną szkołą 9-letnią. Spełniliśmy życzenie Profesora Kurczewskiego i wkroczyliśmy w XXI wiek nie tylko z tradycjami, ale z nową strukturą, bardziej rozwiniętą bazą, nowocześniejszymi metodami kształcenia. (...) Baczyliśmy, pamiętając słowa naszego Twórcy i Nauczyciela, by razem pielęgnować atmosferę przyjaźni i sympatii wobec naszych uczniów. dostrzegać drugiego człowieka w najmłodszych naszych młodzieńcach, jego osobowość, zainteresowania, potrzeby. (...) O tym, czy udało nam się utrzymać „rodzinny dom” niech zaświadczą kolejni Absolwenci, którzy realizują swoje marzenia, rozwijają swoje zdolności. Niech świadczą Ci, którzy przy okazji kolejnego Jubileuszu zjeżdżają się z różnych stron świata, jak za dawnych lat. By, choć przez chwilę być ze sobą, z nauczycielami by, choć przez chwilę stanąć na estradzie i zaśpiewać „Zgodnym chórem bracia.(...)” Jan Lehmann
Po 12 latach z funkcji dyrektora rezygnuje Jan Lehmann. Nowym dyrektorem Szkoły w roku szkolnym 2004/2005 zostaje mgr Krzysztof Wójcik.
Absolwenci Szkoły zgodnie stwierdzają po latach, że czas w niej spędzony na zawsze utrwalił się w ich sercach i pamięci. To z pewnością wielki sukces placówki i jej niepodważalna wartość. Bezsprzecznie do takiego postrzegania Szkoły przyczyniły się osobowość i praca zatrudnionych w niej pedagogów, zwłaszcza tych, którzy przez długie lata tworzyli jej kształt i atmosferę. Niektórzy z nich związali z nią całe swoje zawodowe życie.
Przez lata podkreślano, że „szkoła jest kolebką autentycznej kultury muzycznej, a w szczególności chóralnej poznańskiego społeczeństwa.”
Warto dodać, że wielu ludziom umożliwiła ona wybranie właściwej drogi życiowej, niekoniecznie związanej z muzyką. Z pewnością wielu zaszczepiła miłość do sztuki, uwrażliwiła na piękno, ukształtowała osobowość.
I tak jest po dzień dzisiejszy. Szkoła realizuje zadania i cele, które przed wielu laty postawił sobie Jej twórca – prof. Jerzy Kurczewski.
„Szkoła unikalna w skali kraju, założona przez wielkiego Artystę i Pedagoga.”
Ryszard Grobelny – Prezydent Miasta Poznania
„Jedna z najlepszych tego typu placówek oświatowych w Polsce i Europie. (...) Szkoła, która nie tylko pozyskała niezachwianą pozycję lidera wśród środowisk edukujących młodzież, ale też zaowocowała pięknym kwiatem, jakim jest Poznański Chór Chłopięcy.”
Jan Łukaszewski – Dyrygent chóru „Schola Cantorum Gedanensis”
„Szkoła, która wykształciła wielu znakomitych śpiewaków. Dzięki jej wspaniałym wynikom Poznań, jako rodzinne miasto Szkoły, stał się również sławny.”
Stefan Mikołajczak – Marszałek Województwa Wielkopolskiego
„Znaczący dorobek, niekwestionowana pozycja wśród istniejących szkół artystycznych, to zasługa tych wszystkich, którzy od chwili jej powstania związali z nią swoje życie, budując jej pozycję w środowisku muzycznym miasta i kraju.”
Włodzimierz. St. Gorzelańczyk – Dyrektor Wydziału Kultury i Sztuki Urzędu Miasta Poznania
„Kuźnia Słowiczych Geniuszy.”
Janusz Jaskulski - kustosz Muzeum Instrumentów Muzycznych
„Blisko pół wieku istnienia Szkoły dowodzi, jak wielkim wizjonerem był Profesor Jerzy Kurczewski. Jego idea kształcenia (...) nie tylko przetrwała próbę czasu, ale stała się swoistym centrum integrującym cale środowisko chóralistyki chłopięcej.”
Prof. Jerzy Smorawiński – Senator Rzeczypospolitej Polskiej
„Niewiele szkół w Polsce może poszczycić się Takim Patronem, tak wspaniale zespolonym z dziejami kultury muzycznej. Dobrze, że Imię Jerzego Kurczewskiego patronuje Szkole, która jest kuźnią chóralnych talentów.”
Prof. Stanisław Pokorski – Rektor Akademii Muzycznej w Poznaniu
„Poprzez wielkie i małe sukcesy muzyczne swoich uczniów Szkoła tworzy istotny rozdział w historii miasta Poznania, Wielkopolski i Kraju.”
Apolinary Koszlajda – Wielkopolski Kurator Oświaty
„Dotychczasowe osiągnięcia w zakresie kształcenia artystycznego oraz działalność edukacyjna i artystyczna stanowią ogromny i niekwestionowany wkład Szkoły w rozwój polskiego ruchu śpiewaczego czyniąc z Poznania stolicę chóralistyki polskiej.”
Waldemar Dąbrowski – Minister Kultury.
„Wspaniała tradycja szkoły zapoczątkowana wizją i artystycznym kunsztem jej Założyciela i Patrona, wieńczona sukcesami pedagogicznymi i artystycznymi nauczycieli i ich uczniów.”
Maria Kościelniak – Prezes Związku Nauczycielstwa Polskiego
„Piękna sztuka tworzona przez Kierownictwo. Absolwentów oraz uczniów tej Szkoły”
Zofia Hryhorowicz – Dyrektor Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej
„Wyrazy szczerego podziwu dla Jej dotychczasowych dokonań ...”
Piotr Frydryszek – Prezes zarządu Radia „Merkury”
„Dyplom uznania za zasługi w rozwoju Amatorskiego Ruchu Muzycznego.”
Krystyna Domańska – Maćkowiak – dyrektor Polskiego Związku Chórów i Orkiestr
„Dyplom uznania za wybitną pracę społeczną w amatorskim ruchu muzycznym.”
Piotr Szczechowiak – Prezes Polskiego Związku Chóru i Orkiestr
„Dyplom uznania za zasługi w upowszechnianiu kultury.”
Joanna Wnuk – Nazarowa – Minister Kultury i Sztuki
„Poznańska Szkoła Chóralna Jerzego Kurczewskiego zajmuje poczesne miejsce w wielkopolskim świecie kultury.”
Hanna Suchocka – Poseł na Sejm RP
„Wyrazy uznania Szkole Chóralnej, instytucji niezmiernie zasłużonej dla kultury muzycznej Poznania i polskiej chóralistyki.”
Andrzej Koszewski
„Szkoła chóralna, jako jedyna w Polsce uczy śpiewu chóralnego, kontynuując tradycje wielkopolskiej chóralistyki. Dzięki szkole, jej znakomitym nauczycielom i nowoczesnej metodzie kształcenia – Poznański Chór Chłopięcy osiągnął najwyższy poziom artystyczny, zyskał uznanie i sławę wśród melomanów na całym świecie.”
Helena Bednarska – Dyrektor Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej
„Gratulacje dla wzniosłej i pięknej działalności Poznańskiej Szkoły Chóralnej”
Edmund Kajdasz
„Wielu Absolwentów znam osobiście. Sądząc po sposobie , w jakim sobie radzą w życiu myślę, że mogę kadrze pedagogicznej pogratulować osiągnięć, a obecnych absolwentów zapewnić, że ukończyli dobrą szkołę.”
Wojciech Szczęsny Kaczmarek – Konsul Generalny RP w Paryżu
„Talent i zdolności pedagogiczne założyciela szkoły oraz grona wspaniałych muzyków – pedagogów, wielkie zaangażowanie w pracę z młodzieżą to wszystko przyczyniło się do niezwykłego sukcesu Państwa Szkoły.”
Krystyna Łybacka – Minister Edukacji Narodowej i Sportu
POZNAŃSKIEJ SZKOŁY CHÓRALNEJ
01.09.1957 - 31.08.1960 ELEONORA GABRIELSKA
01.09.1960 - 31.12.1960 PELAGIA DZIASEK
01.01.1961 - 31.08.1965 KAZIMIERZ ZAŁUSTOWICZ
01.09.1965 - 31.08.1966 MACIEJ PIECHOTA
01.09.1966 - 31.08.1969 HENRYK DUCZMAL – dyrektor Sekcji Chóralnej PPSM nr 1
01.09.1966 - 31.08.1969 JERZY KURCZEWSKI- z-ca dyrektora Sekcji
01.09.1969 - 31.08.1992 JERZY KURCZEWSKI – dyrektor PPSM nr 3 im. Karola Szymanowskiego
01.09.1992 - 31.08.2004 JAN LEHMANN
01.09.2004 - nadal KRZYSZTOF WÓJCIK
SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 66
1957/1958
Bocek Andrzej
Chlebanowski Zbigniew
Czechoski Piotr
Dolny Włodzimierz
Frankowski Piotr
Galubiński Jan
Gawroński Tadeusz
Jóźwiak Roman
Lewandowski Jerzy
Lewandowski Andrzej
Łoza Andrzej
Łuczak Rafał
Matyaszczyk Ignacy
Miecznikowski Jerzy
Mrowiński Marek
Piotrowski Michał
Ratajczak Henryk
Rawecki Jan
Szok Marek
Szymański Leonard
Świderski Jan
Teinert Andrzej
Tyszkiewicz Krzysztof
Wellenger Michał
30 września 2007 r.
Copyright © A.P., Designed by Alpha Studio